"Οι ταινίες είναι όπως τα σπερματοζωάρια. Μόνο μία στο εκατομμύριο πετυχαίνει" είπε κάποτε ο Γάλλος σκηνοθέτης Κλοντ Λελούς και σίγουρα η "Λούφα και Παραλλαγή" του Νίκου Περάκη μπορεί εύκολα να χαρακτηριστεί μια από αυτές.

Ο ανατρεπτικός σκηνοθέτης δίνει το στίγμα της ταινίας που προβλήθηκε στη μεγάλη οθόνη το 1984 ως εξής: “Χειμώνας του 1967. Ο φαντάρος Παπαδόπουλος παίρνει μετάθεση από ένα φυλάκιο στα χιονισμένα Ελληνοβουλγαρικά σύνορα σε μια μονάδα στην Αθήνα όπου βρίσκεται η γυναίκα του και ο δίδυμες κόρες του, οι οποίες γεννήθηκαν λίγο πριν καταταγεί. Το υπόλοιπο είναι η ιστορία μιας ομάδας στρατιωτών, οι οποίοι, κατά τη διάρκεια της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας τους, πριν και κατά τη διάρκεια της στρατιωτικής δικτατορίας στην Ελλάδα, έχουν αποσπασθεί στην νεοϊδρυθείσα «Τηλεόραση Ενόπλων Δυνάμεων» [...]. Τα γεγονότα είναι μόνο κατά το 95% αληθινά, αλλά μόνο επειδή η πραγματικότητα ήταν ακόμη πιο παράλογη".

 rsz_perakis1.jpg

Πριν 33 χρόνια, αυτή η ομάδα στρατιωτών, αποτελούμενη από τους Νίκο Καλογερόπουλο, Γιώργο Κιμούλη και Τάκη Σπυριδάκη, μοίρασε στο κοινό με τη απολαυστική της σάτιρα και το πηγαίο χιούμορ, άφθονο γέλιο, συγκίνηση και νοσταλγία, κερδίζοντας άξια μια θέση στο πάνθεον του ελληνικού κινηματογράφου.

Την πρώτη "Λούφα", που το 1984 απέσπασε τέσσερα βραβεία στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (καλύτερης ταινίας, σεναρίου, μοντάζ και πρώτου ανδρικού ρόλου), θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν οι νεότεροι  αλλά και να θυμηθούν οι παλαιότεροι, μέσα από την έκθεση που διοργανώνει το Μορφωτικό Ίδρυμα της Εθνικής Τραπέζης, με υλικό από το προσωπικό αρχείο του σκηνοθέτη.

"Σκεφτήκαμε να κάνουμε κάτι με το μεγάλο αρχείο που μας δώρισε ο σκηνοθέτης, με την ευκαιρία του 58ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και επιλέξαμε αυτήν την ταινία διότι είναι ταυτισμένη με τον Νίκο Περάκη" δήλωσε στο thestival.gr η υπεύθυνη του Τμήματος Παραστατικών Τεχνών του ΕΛΙΑ/ΜΙΕΤ, Κωνσταντίνα Σταματογιαννάκη, τονίζοντας πως "μπορεί να είναι μια μικρή έκθεση, ωστόσο από πίσω κρύβεται μια μεγάλη ομαδική δουλειά".

ο υλικό είναι ωραίο και χαριτωμένο. Φαίνεται πόσο ο ίδιος ασχολείται και με την όψη στις ταινίες του. Ο κόσμος θα δει έγγραφα και τεκμήρια για το πώς "γεννήθηκε" το σενάριο, φωτογραφίες από τα γυρίσματα και υλικό προώθησης της ταινίας. Το σκεπτικό είναι αυτό. Να δει ο κόσμος πώς γυριζόταν τότε μια ταινία" εξήγησε η κα. Σταματογιαννάκη.

Ο Νίκος Περάκης γράφει στην προσωπική του ιστοσελίδα για το πώς η ιδέα του έφτασε να γίνει πράξη: “H ιδέα για μια ταινία γύρω από την θητεία μας στην Τηλεόραση Ενόπλων Δυνάμεων υπήρχε από την μέρα που απολυθήκαμε, αλλά σοβαρή πίεση δέχτηκα από τον Πανουσόπουλο μετά την Άρπα CollaΑυτό που θυμάμαι σίγουρα είναι ότι το σενάριο το έγραφα στο Βερολίνο σε μια ηλεκτρική OLYMPIA, έχοντας μπροστά μου καρτέλες με τις ιστορίες μας και ένα ημερολόγιο με τα «ιστορικά» συμβάντα της περιόδου που υπηρέτησα."

rsz_perakis7.jpg

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει η περιγραφή του σκηνοθέτη και για το παρασκήνιο πίσω από την εξασφάλιση της άδειας για τα γυρίσματα της Λούφας."Κατά την παραγωγή της ταινίας συνέβησαν περισσότερα παράδοξα απ΄όσα συμβαίνουν στην ταινία κι αν είχαμε γυρίσει ένα making of θα είχε πολλά στοιχεία θρίλερ, ακόμη και ένοπλη ληστεία την τελευταία ημέρα πληρωμών. Η παραγωγή είχε εξασφαλίσει την συμμετοχή του ΕΚΚ και της Σπέντζος Φιλμ, αλλά το Γενικό Επιτελείο Στρατού, από το οποίο είχαμε ζητήσει άδειες λήψεως σκηνών, οπλισμό, στολές, εξαρτήσεις, οχήματα κλπ, μα δεν μας απαντούσε" αποκαλύπτει ο σκηνοθέτης και προσθέτει:

"Το μόνο καλό ήταν ότι δεν πήραμε ποτέ μια γραπτή απάντηση, οπότε ο Κατσούφης μπορούσε να δράσει σαν να την περίμενε. Παρασκηνιακά μάθαμε ότι ο υπουργός δεν θέλησε να προκαλέσει τους μετανοημένους και τα χουντικά «σταγονίδια», οπότε τήρησε σιγή ιχθύος.

Το μεγάλο κατόρθωμα του Κατσούφη ήταν ότι στήσαμε σκηνικά και γυρίζαμε ένα μήνα στην εγκαταλελειμμένη Σχολή Ευελπίδων, μέσα στο διοικητικό κενό που προέκυψε, όταν το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας την παρέδωσε στον εργολάβο τα κτίρια που θα διαρρύθμιζε για το Υπουργείο Δικαιοσύνης. Κανένας από τους τρεις δεν μπορούσε να διανοηθεί ότι δεν είχαμε άδεια. Μόνο την τελευταία μέρα που γυρίζαμε την έφοδο του λοχαγού στην πύλη κι ακούστηκαν οι ριπές από το Lanchester του Καραμάνου, εμφανίστηκε η αστυνομία κι έσπευσε μια περίπολος από το ΓΕΣ στον χώρο” καταλήγει ο κ. Περάκης.

Σε μια άλλη συνέντευξή του, έκανε λόγο για αρχεία, τα οποία εξαφανίστηκαν από κάποιους, προκειμένου να κρύψουν την παρουσία τους στη Χούντα: "Χρησιμοποίησα το υλικό, τις ομιλίες, τις εκπομπές, τη γλώσσα, κείμενα που διαβάσαμε, υλικό στα αρχεία ... το υλικό αυτό ήταν ωστόσο λεηλατημένο ... όλοι είχαν αρχίσει να φροντίζουν να εξαλείψουν την παρουσία τους σε επίκαιρα, την εικόνα τους".

Θυμήθηκε χαρακτηριστικά ότι "είχαμε ένα πλάνο που όλοι οι πρυτάνεις χειροκροτούσαν τον δικτάτορα Παπαδόπουλο στην ομιλία του, αυτά τα υλικά, μερικά χρόνια μετά όταν θελήσαμε να κάνουμε το σίριαλ της ΕΡΤ δεν υπήρχαν "... στα κρατικά αρχεία του υπουργείου, είχαν εξαφανιστεί".

rsz_perakis5.jpg

Οι φαντάροι της Λούφας εμφανίστηκαν και στην επόμενη ταινία του Νίκου Περάκη Bios και Πολιτεία (1987), όπου ο σκηνοθέτης και σεναριογράφος παρουσίασε τους ήρωές του είκοσι χρόνια ωριμότερους, ενταγμένους ή ανένταχτους στην τότε σύγχρονή του κοινωνική και πολιτική εντόπια πραγματικότητα.To 2005 ο Νίκος Περάκης πραγματεύτηκε εκ νέου το θεματικό μοτίβο του ελληνικού στρατού, στην κωμωδία του Σειρήνες στο Αιγαίο, όπου ο λογότυπος της Λούφας εμφανίστηκε ως εμπορικό όνομα (brand name).

Η μεγάλη επιτυχία της ταινίας —που διατηρεί ώς σήμερα τον τίτλο της πιο εμπορικής εγχώριας κινηματογραφικής παραγωγής— έφερε τη συνέχειά της, τις Σειρήνες στο Αιγαίο (2005) και τις Σειρήνες στη στεριά (2011) και έκανε πραγματικότητα το σχέδιο του σκηνοθέτη για μια τηλεοπτική σειρά βασισμένη στο σενάριο του 1984 (Λούφα: η σειρά, ΕΡΤ, 2006–2008).

Στο έντυπο που συνοδεύει την έκθεση δημοσιεύονται, επίσης, δύο σημαντικά κείμενα για την ταινία: Ένα του Νίκου Περάκη και ένα της ιστορικού του θεάτρου και του κινηματογράφου Ελίζας–Άννας Δελβερούδη.

Πληροφορίες

Η έκθεση ανοίγει τις πύλες της την Παρασκευή 3 Νοεμβρίου, στις 20:00 και θα διαρκέσει ως το Σάββατο 9 Δεκεμβρίου 2017.

Βιβλιοπωλείο ΜΙΕΤ, Τσιμισκή 11, Τηλ: 2310 288036

Ωράριο λειτουργίας: Δευτέρα, Τετάρτη 9:00-15:30
Τρίτη, Πέμπτη, Παρασκευή 9:00-20:00
Σάββατο 9:30-16:00

Η είσοδος είναι ελεύθερη

Πηγή φωτογραφιών: nikosperakis.gr